🕉️ 29 October 2026, Thursday · 03:32:42 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

मृध् (मृधुँ)

भ्वादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 01.1015
धात्वर्थ: उन्दने — मार डालना, दुःख देना, आर्द्र करना, गीला करना या होना (to kill, to hurt, to wet, to moist)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्धतिमर्धतःमर्धन्ति
मध्यममर्धसिमर्धथःमर्धथ
उत्तममर्धामिमर्धावःमर्धामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्धतात् / मर्धताद् / मर्धतुमर्धताम्मर्धन्तु
मध्यममर्ध / मर्धतात् / मर्धताद्मर्धतम्मर्धत
उत्तममर्धानिमर्धावमर्धाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्धत् / अमर्धद्अमर्धताम्अमर्धन्
मध्यमअमर्धःअमर्धतम्अमर्धत
उत्तमअमर्धम्अमर्धावअमर्धाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्धेत् / मर्धेद्मर्धेताम्मर्धेयुः
मध्यममर्धेःमर्धेतम्मर्धेत
उत्तममर्धेयम्मर्धेवमर्धेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्धिष्यतिमर्धिष्यतःमर्धिष्यन्ति
मध्यममर्धिष्यसिमर्धिष्यथःमर्धिष्यथ
उत्तममर्धिष्यामिमर्धिष्यावःमर्धिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्धितामर्धितारौमर्धितारः
मध्यममर्धितासिमर्धितास्थःमर्धितास्थ
उत्तममर्धितास्मिमर्धितास्वःमर्धितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमममर्धममृधतुःममृधुः
मध्यमममर्धिथममृधथुःममृध
उत्तमममर्धममृधिवममृधिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्धीत् / अमर्धीद्अमर्धिष्टाम्अमर्धिषुः
मध्यमअमर्धीःअमर्धिष्टम्अमर्धिष्ट
उत्तमअमर्धिषम्अमर्धिष्वअमर्धिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममृध्यात् / मृध्याद्मृध्यास्ताम्मृध्यासुः
मध्यममृध्याःमृध्यास्तम्मृध्यास्त
उत्तममृध्यासम्मृध्यास्वमृध्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्धिष्यत् / अमर्धिष्यद्अमर्धिष्यताम्अमर्धिष्यन्
मध्यमअमर्धिष्यःअमर्धिष्यतम्अमर्धिष्यत
उत्तमअमर्धिष्यम्अमर्धिष्यावअमर्धिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें