२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
दान् (दानँ)
भ्वादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 01.1149
धात्वर्थ: खण्डने आर्जवे च — खंडन करना, तोडना (to cut off,to break)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसति दीदांसतः दीदांसन्ति मध्यम दीदांससि दीदांसथः दीदांसथ उत्तम दीदांसामि दीदांसावः दीदांसामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसतात् / दीदांसताद् / दीदांसतु दीदांसताम् दीदांसन्तु मध्यम दीदांस / दीदांसतात् / दीदांसताद् दीदांसतम् दीदांसत उत्तम दीदांसानि दीदांसाव दीदांसाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदीदांसत् / अदीदांसद् अदीदांसताम् अदीदांसन् मध्यम अदीदांसः अदीदांसतम् अदीदांसत उत्तम अदीदांसम् अदीदांसाव अदीदांसाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसेत् / दीदांसेद् दीदांसेताम् दीदांसेयुः मध्यम दीदांसेः दीदांसेतम् दीदांसेत उत्तम दीदांसेयम् दीदांसेव दीदांसेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसिष्यति दीदांसिष्यतः दीदांसिष्यन्ति मध्यम दीदांसिष्यसि दीदांसिष्यथः दीदांसिष्यथ उत्तम दीदांसिष्यामि दीदांसिष्यावः दीदांसिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसिता दीदांसितारौ दीदांसितारः मध्यम दीदांसितासि दीदांसितास्थः दीदांसितास्थ उत्तम दीदांसितास्मि दीदांसितास्वः दीदांसितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसाञ्चकार / दीदांसामास / दीदांसाम्बभूव दीदांसाञ्चक्रतुः / दीदांसामासतुः / दीदांसाम्बभूवतुः दीदांसाञ्चक्रुः / दीदांसामासुः / दीदांसाम्बभूवुः मध्यम दीदांसाञ्चकर्थ / दीदांसामासिथ / दीदांसाम्बभूविथ दीदांसाञ्चक्रथुः / दीदांसामासथुः / दीदांसाम्बभूवथुः दीदांसाञ्चक्र / दीदांसामास / दीदांसाम्बभूव उत्तम दीदांसाञ्चकर / दीदांसाञ्चकार / दीदांसामास / दीदांसाम्बभूव दीदांसाञ्चकृव / दीदांसामासिव / दीदांसाम्बभूविव दीदांसाञ्चकृम / दीदांसामासिम / दीदांसाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदीदांसीत् / अदीदांसीद् अदीदांसिष्टाम् अदीदांसिषुः मध्यम अदीदांसीः अदीदांसिष्टम् अदीदांसिष्ट उत्तम अदीदांसिषम् अदीदांसिष्व अदीदांसिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांस्यात् / दीदांस्याद् दीदांस्यास्ताम् दीदांस्यासुः मध्यम दीदांस्याः दीदांस्यास्तम् दीदांस्यास्त उत्तम दीदांस्यासम् दीदांस्यास्व दीदांस्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदीदांसिष्यत् / अदीदांसिष्यद् अदीदांसिष्यताम् अदीदांसिष्यन् मध्यम अदीदांसिष्यः अदीदांसिष्यतम् अदीदांसिष्यत उत्तम अदीदांसिष्यम् अदीदांसिष्याव अदीदांसिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसते दीदांसेते दीदांसन्ते मध्यम दीदांससे दीदांसेथे दीदांसध्वे उत्तम दीदांसे दीदांसावहे दीदांसामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसताम् दीदांसेताम् दीदांसन्ताम् मध्यम दीदांसस्व दीदांसेथाम् दीदांसध्वम् उत्तम दीदांसै दीदांसावहै दीदांसामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदीदांसत अदीदांसेताम् अदीदांसन्त मध्यम अदीदांसथाः अदीदांसेथाम् अदीदांसध्वम् उत्तम अदीदांसे अदीदांसावहि अदीदांसामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसेत दीदांसेयाताम् दीदांसेरन् मध्यम दीदांसेथाः दीदांसेयाथाम् दीदांसेध्वम् उत्तम दीदांसेय दीदांसेवहि दीदांसेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसिष्यते दीदांसिष्येते दीदांसिष्यन्ते मध्यम दीदांसिष्यसे दीदांसिष्येथे दीदांसिष्यध्वे उत्तम दीदांसिष्ये दीदांसिष्यावहे दीदांसिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसिता दीदांसितारौ दीदांसितारः मध्यम दीदांसितासे दीदांसितासाथे दीदांसिताध्वे उत्तम दीदांसिताहे दीदांसितास्वहे दीदांसितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसाञ्चक्रे / दीदांसामास / दीदांसाम्बभूव दीदांसाञ्चक्राते / दीदांसामासतुः / दीदांसाम्बभूवतुः दीदांसाञ्चक्रिरे / दीदांसामासुः / दीदांसाम्बभूवुः मध्यम दीदांसाञ्चकृषे / दीदांसामासिथ / दीदांसाम्बभूविथ दीदांसाञ्चक्राथे / दीदांसामासथुः / दीदांसाम्बभूवथुः दीदांसाञ्चकृढ्वे / दीदांसामास / दीदांसाम्बभूव उत्तम दीदांसाञ्चक्रे / दीदांसामास / दीदांसाम्बभूव दीदांसाञ्चकृवहे / दीदांसामासिव / दीदांसाम्बभूविव दीदांसाञ्चकृमहे / दीदांसामासिम / दीदांसाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदीदांसिष्ट अदीदांसिषाताम् अदीदांसिषत मध्यम अदीदांसिष्ठाः अदीदांसिषाथाम् अदीदांसिध्वम् उत्तम अदीदांसिषि अदीदांसिष्वहि अदीदांसिष्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसिषीष्ट दीदांसिषीयास्ताम् दीदांसिषीरन् मध्यम दीदांसिषीष्ठाः दीदांसिषीयास्थाम् दीदांसिषीध्वम् उत्तम दीदांसिषीय दीदांसिषीवहि दीदांसिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदीदांसिष्यत अदीदांसिष्येताम् अदीदांसिष्यन्त मध्यम अदीदांसिष्यथाः अदीदांसिष्येथाम् अदीदांसिष्यध्वम् उत्तम अदीदांसिष्ये अदीदांसिष्यावहि अदीदांसिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांस्यते दीदांस्येते दीदांस्यन्ते मध्यम दीदांस्यसे दीदांस्येथे दीदांस्यध्वे उत्तम दीदांस्ये दीदांस्यावहे दीदांस्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांस्यताम् दीदांस्येताम् दीदांस्यन्ताम् मध्यम दीदांस्यस्व दीदांस्येथाम् दीदांस्यध्वम् उत्तम दीदांस्यै दीदांस्यावहै दीदांस्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदीदांस्यत अदीदांस्येताम् अदीदांस्यन्त मध्यम अदीदांस्यथाः अदीदांस्येथाम् अदीदांस्यध्वम् उत्तम अदीदांस्ये अदीदांस्यावहि अदीदांस्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांस्येत दीदांस्येयाताम् दीदांस्येरन् मध्यम दीदांस्येथाः दीदांस्येयाथाम् दीदांस्येध्वम् उत्तम दीदांस्येय दीदांस्येवहि दीदांस्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दीदांसिष्यते दीदांसिष्येते दीदांसिष्यन्ते मध्यम दीदांसिष्यसे दीदांसिष्येथे दीदांसिष्यध्वे उत्तम दीदांसिष्ये दीदांसिष्यावहे दीदांसिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त दीदांसन — — दीदांसनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त दीदांसक दीदांसकः दीदांसिका दीदांसकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त दीदांसितृ दीदांसिता दीदांसित्री दीदांसितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त दीदांस्य दीदांस्यः दीदांस्या दीदांस्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) दीदांसितव्य दीदांसितव्यः दीदांसितव्या दीदांसितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त दीदांसनीय दीदांसनीयः दीदांसनीया दीदांसनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) दीदांसित दीदांसितः दीदांसिता दीदांसितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) दीदांसितवत् दीदांसितवान् दीदांसितवती दीदांसितवत् / दीदांसितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) दीदांसत् दीदांसन् दीदांसन्ती दीदांसत् / दीदांसद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त दीदांसिष्यत् दीदांसिष्यन् दीदांसिष्यती / दीदांसिष्यन्ती दीदांसिष्यत् / दीदांसिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) दीदांसमान दीदांसमानः दीदांसमाना दीदांसमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) दीदांसित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रदीदांस्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) दीदांसितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय दीदांसम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त दीदांस दीदांसः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त दीदांस्ति — दीदांस्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त दीदांसाम्बभूवस् दीदांसाम्बभूवान् दीदांसाम्बभूषी दीदांसाम्बभूवत् / दीदांसाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।