🕉️ 29 October 2026, Thursday · 03:31:51 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

लक्ष् (लक्षँ)

चुरादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 10.0219
धात्वर्थ: आलोचने — आलोचना करना (to criticize)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमलक्षयतेलक्षयेतेलक्षयन्ते
मध्यमलक्षयसेलक्षयेथेलक्षयध्वे
उत्तमलक्षयेलक्षयावहेलक्षयामहे

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमलक्षयताम्लक्षयेताम्लक्षयन्ताम्
मध्यमलक्षयस्वलक्षयेथाम्लक्षयध्वम्
उत्तमलक्षयैलक्षयावहैलक्षयामहै

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअलक्षयतअलक्षयेताम्अलक्षयन्त
मध्यमअलक्षयथाःअलक्षयेथाम्अलक्षयध्वम्
उत्तमअलक्षयेअलक्षयावहिअलक्षयामहि

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमलक्षयेतलक्षयेयाताम्लक्षयेरन्
मध्यमलक्षयेथाःलक्षयेयाथाम्लक्षयेध्वम्
उत्तमलक्षयेयलक्षयेवहिलक्षयेमहि

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमलक्षयिष्यतेलक्षयिष्येतेलक्षयिष्यन्ते
मध्यमलक्षयिष्यसेलक्षयिष्येथेलक्षयिष्यध्वे
उत्तमलक्षयिष्येलक्षयिष्यावहेलक्षयिष्यामहे

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमलक्षयितालक्षयितारौलक्षयितारः
मध्यमलक्षयितासेलक्षयितासाथेलक्षयिताध्वे
उत्तमलक्षयिताहेलक्षयितास्वहेलक्षयितास्महे

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमलक्षयाञ्चक्रे / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूवलक्षयाञ्चक्राते / लक्षयामासतुः / लक्षयाम्बभूवतुःलक्षयाञ्चक्रिरे / लक्षयामासुः / लक्षयाम्बभूवुः
मध्यमलक्षयाञ्चकृषे / लक्षयामासिथ / लक्षयाम्बभूविथलक्षयाञ्चक्राथे / लक्षयामासथुः / लक्षयाम्बभूवथुःलक्षयाञ्चकृढ्वे / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूव
उत्तमलक्षयाञ्चक्रे / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूवलक्षयाञ्चकृवहे / लक्षयामासिव / लक्षयाम्बभूविवलक्षयाञ्चकृमहे / लक्षयामासिम / लक्षयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअललक्षतअललक्षेताम्अललक्षन्त
मध्यमअललक्षथाःअललक्षेथाम्अललक्षध्वम्
उत्तमअललक्षेअललक्षावहिअललक्षामहि

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमलक्षयिषीष्टलक्षयिषीयास्ताम्लक्षयिषीरन्
मध्यमलक्षयिषीष्ठाःलक्षयिषीयास्थाम्लक्षयिषीढ्वम् / लक्षयिषीध्वम्
उत्तमलक्षयिषीयलक्षयिषीवहिलक्षयिषीमहि

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअलक्षयिष्यतअलक्षयिष्येताम्अलक्षयिष्यन्त
मध्यमअलक्षयिष्यथाःअलक्षयिष्येथाम्अलक्षयिष्यध्वम्
उत्तमअलक्षयिष्येअलक्षयिष्यावहिअलक्षयिष्यामहि

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें