🕉️ 29 October 2026, Thursday · 02:43:22 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

पल्पूल (पल्पूल)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0423
धात्वर्थ: लवनवपनयोः — काटना, कतरना, शुद्ध करना, स्वच्छ करना, गिराना (to cut, to purify, to cleanse, to drop)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपल्पूलयतिपल्पूलयतःपल्पूलयन्ति
मध्यमपल्पूलयसिपल्पूलयथःपल्पूलयथ
उत्तमपल्पूलयामिपल्पूलयावःपल्पूलयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपल्पूलयतात् / पल्पूलयताद् / पल्पूलयतुपल्पूलयताम्पल्पूलयन्तु
मध्यमपल्पूलय / पल्पूलयतात् / पल्पूलयताद्पल्पूलयतम्पल्पूलयत
उत्तमपल्पूलयानिपल्पूलयावपल्पूलयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपल्पूलयत् / अपल्पूलयद्अपल्पूलयताम्अपल्पूलयन्
मध्यमअपल्पूलयःअपल्पूलयतम्अपल्पूलयत
उत्तमअपल्पूलयम्अपल्पूलयावअपल्पूलयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपल्पूलयेत् / पल्पूलयेद्पल्पूलयेताम्पल्पूलयेयुः
मध्यमपल्पूलयेःपल्पूलयेतम्पल्पूलयेत
उत्तमपल्पूलयेयम्पल्पूलयेवपल्पूलयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपल्पूलयिष्यतिपल्पूलयिष्यतःपल्पूलयिष्यन्ति
मध्यमपल्पूलयिष्यसिपल्पूलयिष्यथःपल्पूलयिष्यथ
उत्तमपल्पूलयिष्यामिपल्पूलयिष्यावःपल्पूलयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपल्पूलयितापल्पूलयितारौपल्पूलयितारः
मध्यमपल्पूलयितासिपल्पूलयितास्थःपल्पूलयितास्थ
उत्तमपल्पूलयितास्मिपल्पूलयितास्वःपल्पूलयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपल्पूलयाञ्चकार / पल्पूलयामास / पल्पूलयाम्बभूवपल्पूलयाञ्चक्रतुः / पल्पूलयामासतुः / पल्पूलयाम्बभूवतुःपल्पूलयाञ्चक्रुः / पल्पूलयामासुः / पल्पूलयाम्बभूवुः
मध्यमपल्पूलयाञ्चकर्थ / पल्पूलयामासिथ / पल्पूलयाम्बभूविथपल्पूलयाञ्चक्रथुः / पल्पूलयामासथुः / पल्पूलयाम्बभूवथुःपल्पूलयाञ्चक्र / पल्पूलयामास / पल्पूलयाम्बभूव
उत्तमपल्पूलयाञ्चकर / पल्पूलयाञ्चकार / पल्पूलयामास / पल्पूलयाम्बभूवपल्पूलयाञ्चकृव / पल्पूलयामासिव / पल्पूलयाम्बभूविवपल्पूलयाञ्चकृम / पल्पूलयामासिम / पल्पूलयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपपल्पूलत् / अपपल्पूलद्अपपल्पूलताम्अपपल्पूलन्
मध्यमअपपल्पूलःअपपल्पूलतम्अपपल्पूलत
उत्तमअपपल्पूलम्अपपल्पूलावअपपल्पूलाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपल्पूल्यात् / पल्पूल्याद्पल्पूल्यास्ताम्पल्पूल्यासुः
मध्यमपल्पूल्याःपल्पूल्यास्तम्पल्पूल्यास्त
उत्तमपल्पूल्यासम्पल्पूल्यास्वपल्पूल्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपल्पूलयिष्यत् / अपल्पूलयिष्यद्अपल्पूलयिष्यताम्अपल्पूलयिष्यन्
मध्यमअपल्पूलयिष्यःअपल्पूलयिष्यतम्अपल्पूलयिष्यत
उत्तमअपल्पूलयिष्यम्अपल्पूलयिष्यावअपल्पूलयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें