🕉️ 29 October 2026, Thursday · 03:31:52 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

मर्च् (मर्चँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0151
धात्वर्थ: शब्दार्थे — शब्द करना (to sound)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्चयतिमर्चयतःमर्चयन्ति
मध्यममर्चयसिमर्चयथःमर्चयथ
उत्तममर्चयामिमर्चयावःमर्चयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्चयतात् / मर्चयताद् / मर्चयतुमर्चयताम्मर्चयन्तु
मध्यममर्चय / मर्चयतात् / मर्चयताद्मर्चयतम्मर्चयत
उत्तममर्चयानिमर्चयावमर्चयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्चयत् / अमर्चयद्अमर्चयताम्अमर्चयन्
मध्यमअमर्चयःअमर्चयतम्अमर्चयत
उत्तमअमर्चयम्अमर्चयावअमर्चयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्चयेत् / मर्चयेद्मर्चयेताम्मर्चयेयुः
मध्यममर्चयेःमर्चयेतम्मर्चयेत
उत्तममर्चयेयम्मर्चयेवमर्चयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्चयिष्यतिमर्चयिष्यतःमर्चयिष्यन्ति
मध्यममर्चयिष्यसिमर्चयिष्यथःमर्चयिष्यथ
उत्तममर्चयिष्यामिमर्चयिष्यावःमर्चयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्चयितामर्चयितारौमर्चयितारः
मध्यममर्चयितासिमर्चयितास्थःमर्चयितास्थ
उत्तममर्चयितास्मिमर्चयितास्वःमर्चयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्चयाञ्चकार / मर्चयामास / मर्चयाम्बभूवमर्चयाञ्चक्रतुः / मर्चयामासतुः / मर्चयाम्बभूवतुःमर्चयाञ्चक्रुः / मर्चयामासुः / मर्चयाम्बभूवुः
मध्यममर्चयाञ्चकर्थ / मर्चयामासिथ / मर्चयाम्बभूविथमर्चयाञ्चक्रथुः / मर्चयामासथुः / मर्चयाम्बभूवथुःमर्चयाञ्चक्र / मर्चयामास / मर्चयाम्बभूव
उत्तममर्चयाञ्चकर / मर्चयाञ्चकार / मर्चयामास / मर्चयाम्बभूवमर्चयाञ्चकृव / मर्चयामासिव / मर्चयाम्बभूविवमर्चयाञ्चकृम / मर्चयामासिम / मर्चयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअममर्चत् / अममर्चद्अममर्चताम्अममर्चन्
मध्यमअममर्चःअममर्चतम्अममर्चत
उत्तमअममर्चम्अममर्चावअममर्चाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्च्यात् / मर्च्याद्मर्च्यास्ताम्मर्च्यासुः
मध्यममर्च्याःमर्च्यास्तम्मर्च्यास्त
उत्तममर्च्यासम्मर्च्यास्वमर्च्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्चयिष्यत् / अमर्चयिष्यद्अमर्चयिष्यताम्अमर्चयिष्यन्
मध्यमअमर्चयिष्यःअमर्चयिष्यतम्अमर्चयिष्यत
उत्तमअमर्चयिष्यम्अमर्चयिष्यावअमर्चयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें