🕉️ 29 October 2026, Thursday · 03:31:51 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

ऋज् (ऋजँ)

भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0200
धात्वर्थ: गतिस्थानार्जनोपार्जनेषु — जाना, खड़ा रहना, स्थिर होना, वलिष्ट होना, जीना, संपादन करना, प्राप्त करना, मिलाना (to go, to stand, to stand still, to gain, to live, to be healthy, to earn, to obtain, to …)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअर्जतेअर्जेतेअर्जन्ते
मध्यमअर्जसेअर्जेथेअर्जध्वे
उत्तमअर्जेअर्जावहेअर्जामहे

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअर्जताम्अर्जेताम्अर्जन्ताम्
मध्यमअर्जस्वअर्जेथाम्अर्जध्वम्
उत्तमअर्जैअर्जावहैअर्जामहै

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआर्जतआर्जेताम्आर्जन्त
मध्यमआर्जथाःआर्जेथाम्आर्जध्वम्
उत्तमआर्जेआर्जावहिआर्जामहि

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअर्जेतअर्जेयाताम्अर्जेरन्
मध्यमअर्जेथाःअर्जेयाथाम्अर्जेध्वम्
उत्तमअर्जेयअर्जेवहिअर्जेमहि

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअर्जिष्यतेअर्जिष्येतेअर्जिष्यन्ते
मध्यमअर्जिष्यसेअर्जिष्येथेअर्जिष्यध्वे
उत्तमअर्जिष्येअर्जिष्यावहेअर्जिष्यामहे

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअर्जिताअर्जितारौअर्जितारः
मध्यमअर्जितासेअर्जितासाथेअर्जिताध्वे
उत्तमअर्जिताहेअर्जितास्वहेअर्जितास्महे

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआनृजेआनृजातेआनृजिरे
मध्यमआनृजिषेआनृजाथेआनृजिध्वे
उत्तमआनृजेआनृजिवहेआनृजिमहे

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआर्जिष्टआर्जिषाताम्आर्जिषत
मध्यमआर्जिष्ठाःआर्जिषाथाम्आर्जिध्वम्
उत्तमआर्जिषिआर्जिष्वहिआर्जिष्महि

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअर्जिषीष्टअर्जिषीयास्ताम्अर्जिषीरन्
मध्यमअर्जिषीष्ठाःअर्जिषीयास्थाम्अर्जिषीध्वम्
उत्तमअर्जिषीयअर्जिषीवहिअर्जिषीमहि

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआर्जिष्यतआर्जिष्येताम्आर्जिष्यन्त
मध्यमआर्जिष्यथाःआर्जिष्येथाम्आर्जिष्यध्वम्
उत्तमआर्जिष्येआर्जिष्यावहिआर्जिष्यामहि

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें