॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: चलना, शक्तिहीन होना, जाना, खिन्न होना
संस्कृत: विशरणगत्यवसादनेषु
अंग्रेज़ी: to go, to lose energy, to move, to be sad
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | सीदति | सीदतः | सीदन्ति |
| मध्यम | सीदसि | सीदथः | सीदथ |
| उत्तम | सीदामि | सीदावः | सीदामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: सीदति · लिट्: ससाद · लुट्: सत्ता · लृट्: सत्स्यति · लोट्: सीदतात् · लङ्: असीदत् · विधिलिङ्: सीदेत् · आशीर्लिङ्: सद्यात् · लुङ्: असदत् · लृङ्: असत्स्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: सदन · ण्वुल्: सादकः · तृच्: सत्ता · ण्यत्: साद्यः · तव्य: सत्तव्यः · अनीयर्: सदनीयः · क्त: सन्नः · क्तवतु: सन्नवान् · शतृ: सीदन् · स्य-शतृ: सत्स्यन् · क्त्वा: सत्त्वा · ल्यप्: प्रसद्य · तुमुन्: सत्तुम् · णमुल्: सादम् · घञ्: सादः · क्तिन्: सत्ति · क्वसु: सेदिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| सीदति | सद् धातु (तुदादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन अन्य सम्भावना: सद् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लट् लकार, प्रथम पुरुष, एकवचन | सीदत् (पुं.) — सप्तमी विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: सद् + शतृ |
सीदति ➤ चलना, शक्तिहीन होना, जाना, खिन्न होना
संस्कृत: विशरणगत्यवसादनेषु
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड